Gdy w 1156 zamordowany został król Swerker Starszy, Eryk przyjął koronę i został uznany prawie w całej Szwecji (Vestergotland). Był pierwszym przedstawicielem dynastii Erykidów na tronie szwedzkim Miał się przyczynić do utwierdzenia chrześcijaństwa w Szwecji. Z klasztoru w Odense (Dania) sprowadził mnichów do Starej Uppsali i osadził w miejscu dawnej świątyni pogańskiej. Tradycja głosi, iż w czasie swego panowania wprowadzał sprawiedliwe prawa (kodeks króla Eryka) i dbał o rzetelność rozpraw sądowych - stąd też w literaturze anglosaskiej zwany jest też Erykiem Prawodawcą. Wspomagał również biednych i niedołężnych.

Ze świętym biskupem Henrykiem uczestniczył w misyjnej wyprawie do Finlandii, gdzie założył wiele kościołów. Zginął 18 maja 1160 r. w Starej Uppsali, która była ośrodkiem pogaństwa. Duński książę Magnus Henriksson napadł go i zabił, gdy uczestniczył w Mszy św.

Tradycja, wyrażająca głos ludu i uzasadniająca wiarę w świętość zabitego króla, niesie, że w miejscu gdzie spadła głowa Eryka wytrysło źródło. Czczony jest jako obrońca wiary i, jednocześnie, bohater narodowy. Już 30 lat po śmierci jego imię pojawiło się w kalendarzu w Szwecji i zaczęto oddawać mu cześć (choć formalnie nigdy nie był kanonizowany). W 1167 jego ciało umieszczono w relikwiarzu. Od 1273 roku spoczywa ono w katedrze w Uppsali, wybudowanej na miejscu starego kościoła i w miejscu męczeństwa Eryka. Św. Eryk jest patronem Szwecji.
W ikonografii Święty przedstawiany jest jako mężczyzna w pełni sił, w stroju królewskim z koroną na głowie - w jednej ręce trzyma miecz, w drugiej sztandar. Jego atrybuty: model kościoła w Uppsali; ołtarz, przy którym został zamordowany; palma męczeńska.